Það þarf þjóðarsátt
Sigurður Hannesson, framkvæmdastjóri SI, skrifar í Morgunblaðið.
Staða hagkerfisins hefur breyst hratt og nú sjást skýr merki um kólnun. Fyrirtæki eru orðin varfærnari, neytendur svartsýnni og blikur eru á lofti í iðnaði og í efnahagslífinu öllu. Á sama tíma er verðbólgan þrálát, fyrst og fremst vegna innlendra þátta. Stýrivextir Seðlabankans, sem gætu hækkað enn frekar, munu kæla hagkerfið áfram. Ekki er hægt að útiloka harða lendingu.
Þessi staða kallar á sameiginleg viðbrögð. Nú er rétti tíminn til að stilla saman strengina og finna samhljóminn um nauðsynlegar aðgerðir. Byggja þarf á þjóðarsátt þar sem stjórnvöld, atvinnulíf og aðilar vinnumarkaðarins leggja sitt af mörkum til að ná niður verðbólgu og vöxtum, efla samkeppnishæfni Íslands og styrkja verðmætasköpun.
Með þjóðarsátt er hægt að draga úr óvissu, auka traust og tryggja að íslenskt hagkerfi standi sterkara til framtíðar. Það skiptir sérstaklega miklu máli á óvissutímum á alþjóðavettvangi að við séum betur í stakk búin að mæta ytri áföllum og sækja tækifærin. Það skiptir sköpum að stefna og ákvarðanir hins opinbera styðji við stöðugleika en auki ekki á vandann. Auknar álögur, skattar og gjöld eru ekki grundvöllur sáttar við þessar aðstæður, heldur geta þær dregið úr fjárfestingu, atvinnu, samkeppnishæfni og framtíðarvexti hagkerfisins.
Á sama tíma er ljóst að nú er ekki rétti tíminn til að draga úr mikilvægu uppbyggingarátaki. Fjárfesting í samgöngum og öðrum innviðum, menntun með áherslu á verknám og nýsköpun er grundvöllur aukinnar framleiðni, samkeppnishæfni og stöðugleika.
Valið er skýrt: Annaðhvort byggjum við á samhljómi og þjóðarsátt sem dregur úr verðbólgu, lækkar vexti og styrkir grunnstoðir hagkerfisins eða við tökum ákvarðanir sem auka óvissu og dýpka niðursveifluna. Þetta ætti ekki að vera erfitt val. Veljum stöðugleika, eflum verðmætasköpun og samkeppnishæfni Íslands.
Sigurður Hannesson, framkvæmdastjóri SI.
Morgunblaðið, 26. mars 2026.